header sociale dienst specialist
rechtsbijstand ontvangen als de overheid een verkeerd besluit neemt
Buro Bezwaar en Beroep - succesvol bezwaar aantekenen
rechtsbijstand ontvangen als de overheid een verkeerde beslissing neemt
buro voor rechtshulp - ontvang je rechten

Een Participatiewet uitkering (vroeger WWB en AWB)

Vanaf 1 januari 2015 is de Participatiewet uitkering in de plaats gekomen van de WWB (Wet werk en bijstand). De Participatiewet uitkering biedt sociale zekerheid aan mensen die geen of onvoldoende geld verdienen om van te leven. In de Participatiewet staat wanneer je recht hebt op een bijstandsuitkering zodat je in je levensonderhoud kunt voorzien. 

Bijstandsuitkering hoeveel
De hoogte van de uitkering hangt af van je leeftijd en je leefomstandigheden. Een alleenstaande (ouder) van 27 jaar ontvangt in 2021 € 1021,67. Dat is het bedrag dat je maandelijks ontvangt als je woonlasten hebt. Wanneer je inkomsten hebt worden deze afgetrokken van je uitkering. Een alleenstaande (ouder) heeft ook iedere maand recht op 53,77 euro vakantiegeld. Dit wordt gereserveerd en wordt eenmaal per jaar uitbetaald. Bekijk hier de hoogte van alle bijstandsuitkeringen

 
wanneer heb je recht op een uitkering Participatiewet WWB

WANNEER RECHT OP EEN Participatiewet UITKERING

Je hebt recht op een bijstandsuitkering als je aan de volgende voorwaarden voldoet:

  • Je woont rechtmatig in Nederland en bent 18 jaar of ouder.
  • Je hebt een inkomen beneden de bijstandsnorm waardoor je niet in je levensonderhoud kunt voorzien.
  • Je hebt niet teveel eigen vermogen (bekijk hier de grens)
  • Je kunt geen beroep doen op een andere voorziening of uitkering.
  • Je zit niet in de gevangenis of in een huis van bewaring.

Participatiewet betekenis & verplichtingen

De belangrijkste verplichting in de Participatiewet is de inlichtingenplicht. Daarmee wordt bedoeld dat je moet doorgeven wanneer je verhuist, gaat samenwonen of bijvoorbeeld werk hebt gevonden. Alle informatie die invloed heeft op je recht op bijstand moet worden doorgegeven. Met deze informatie wordt de hoogte van je Participatiewet bijstandsuitkering maandelijks vastgesteld.

Je lokale Participatiewet gemeente wil dat je er alles aan doet om betaald werk te vinden. De sociale dienst kan ook verplichtingen opleggen om de kans op het vinden van werk te vergroten. Bijvoorbeeld door je aan te melden bij een re-integratiebedrijf. Jouw Participatiewet gemeente moet er wel voor zorgen dat je re-integratietraject is afgestemd op je persoonlijke situatie. Dus schoffelen in de plantsoenendienst om arbeidsritme op te doen is niet afgestemd op je persoonlijke situatie als er aantoonbaar niets mis is met je arbeidsritme.

inlichtingenplicht - samenwonen - werk gevonden - verhuizen doorgeven

BIJSTANDSUITKERING aanvragen​

De Participatiewet uitkering vraag je aan in de gemeente waar je woont. Sommige gemeenten werken samen en behandelen aanvragen op een centraal punt. Kijk op de website van je gemeente hoe jij de aanvraag kunt indienen. Kom je er niet uit? Bel of mail dan met Buro Bezwaar en Beroep.

Wanneer je de uitkering aanvraagt is het belangrijk om aannemelijk te maken dat je recht hebt op bijstand. Dat doe je door de opgevraagde bewijsstukken in te leveren en vooral door geen tegenstrijdige verklaringen te verstrekken.

participatiewet bijstandsuitkering aanvragen (vroeger wwb en abw)
bijstandsuitkering hoogte inrichting 2020​

Daklozenuitkering aanvragen ​

Ben je dak of thuisloos? In dat geval wordt de uitkering aangevraagd in de centrumgemeente waar je verblijft. Lees meer over een daklozenuitkering.

Hoe lang duurt de aanvraag

De behandeling van de aanvraag duurt maximaal 8 weken. Wanneer je bepaalde bewijsstukken niet aanlevert dan kan de beslistermijn worden verlengd. Stel je ontvangt twee weken de tijd om aanvullende stukken in te leveren en je levert deze stukken een week later in. In dat geval heeft de gemeente 8 weken + 1 week de tijd om op je aanvraag te beslissen.

VOORSCHOT BINNEN 28 DAGEN

Je hebt recht op een voorschot als de gemeente niet binnen vier weken een beslissing neemt op je aanvraag. De hoogte van het voorschot is 90% van de Participatiewet bijstandsnorm.

kalender - hoe lang duurt de aanvraag​

Participatiewet inkomen verrekenen als je werkt

Ontvang je een uitkering en heb je betaald werk? Dan heb je minder recht op bijstand. Als je in januari € 1021,67 uitkering ontvangt maar ook € 200,- hebt verdient dan mag de sociale dienst in de maand februari € 200,- minder bijstand uitbetalen. Als de sociale dienst pas in juli erachter komt dat je in januari € 200,- hebt verdient mogen ze in juli nog steeds het hele bedrag in één keer inhouden op je Participatiewet uitkering. De gemeente mag de inkomsten niet meer in één keer verrekenen vanaf augustus. In dat geval moet de gemeente de bijstand herzien en terugvorderen.

Recht op Inkomensvrijlating

Wanneer je parttime werkt naast je uitkering kun je recht hebben op inkomensvrijlating. Je mag dan een deel van het verdiende geld houden. Er zijn drie soorten inkomensvrijlating. De algemene inkomensvrijlating, inkomensvrijlating voor de alleenstaande ouder en inkomensvrijlating voor mensen die om medische redenen minder uren kunnen werken. Veel sociale diensten passen de inkomensvrijlating direct toe maar als dit niet gebeurt kun je de sociale dienst vragen om de inkomensvrijlating toe te passen.

automonteur mag bijverdienen in de bijstand
Geen bijstandsfraude samenwonen

Herziening / intrekking Participatiewet uitkering

Wanneer een toegekende uitkering achteraf wordt ingetrokken of herzien dan spreken we van een belastend besluit. De gemeente moet dan bewijzen dat je ten onrechte bijstand hebt ontvangen. Hou er rekening mee dat in een herziening meestal geen bedragen staan waardoor het lijkt alsof er financieel weinig aan de hand is. Bij een intrekking of herziening is het verstandig om contact op te nemen met Buro Bezwaar en Beroep.

Bijstand herzien en terugvorderen

Wanneer inkomen niet meer mag of kan worden verrekend dan moet de sociale dienst de bijstand herzien en terugvorderen. Soms wordt in 1 brief de bijstand herzien en teruggevorderd. Je ziet dan direct de financiële gevolgen van de beslissing. Soms ontvang je eerst de herziening en pas veel later het terugvorderingsbesluit. Zodra je een herziening ontvangt is het beter om direct contact op te nemen met Buro Bezwaar en Beroep. Je voorkomt dan dure vergissingen en financiële verrassingen.

 

Sociale recherche - handtekening HOORVERSLAG

Heb je een uitnodiging ontvangen van de sociale recherche en wordt je verhoord. Het is belangrijk om te weten dat je later zelden terug kunt komen op je verklaring. Teken de verklaring dus alleen als je 100% zeker weet dat daar staat wat je hebt verklaard. Buro Bezwaar en Beroep vindt dat je onder dergelijk stressvolle verhoor omstandigheden helemaal niets moet tekenen. Je kunt bijvoorbeeld een kopie van het verslag vragen en afspreken dat je het verslag binnen een week ondertekend retour stuurt. Direct na het verhoor kan trouwens een huisbezoek worden afgelegd. 

Hier kun je lezen dat de rechter echt geen rekening houdt met jouw stressvolle omstandigheden: “Naar vaste rechtspraak gaat de Raad in het algemeen uit van de juistheid van een tegenover een sociaal rechercheur of handhavingsspecialist afgelegde en ondertekende verklaring, en kent hij weinig betekenis toe aan het achteraf intrekken of ontkennen van een dergelijke verklaring”. Bron: Centrale Raad van Beroep

sociale recherche je handtekening zetten en intrekken
huisbezoek sociale recherche

Huisbezoek Participatiewet uitkering

Wanneer de sociale dienst je thuis (onaangekondigd) bezoekt dan is dat ingrijpend. Daarom mag een huisbezoek alleen worden afgelegd als er concrete objectieve feiten en omstandigheden zijn waardoor redelijkerwijs kan worden getwijfeld aan de juistheid of volledigheid van de verstrekte gegevens. Als de sociale dienst de informatie op een minder ingrijpende manier kan ontvangen dan moeten ze daarvoor kiezen.


De gemeente moet toestemming vragen om je huis te betreden en moet vertellen waarom het huisbezoek wordt afgelegd. Verder moet worden verteld of het weigeren van het huisbezoek gevolgen heeft voor je recht op bijstand. Je kan dan een goede beslissing nemen. Dit wordt: ‘informed consent’ genoemd.

Als je toestemming geeft voor het huisbezoek kan je worden gevraagd om kasten, deuren en koelkasten te openen. Ook de badkamer en de wasmand worden standaard bekeken om te zien of daar spullen liggen van bijvoorbeeld een niet opgegeven partner. Er wordt vaak ook gekeken of je post van anderen in je huis hebt liggen. Alle verzamelde gegevens worden gebruikt om te beoordelen of je recht hebt op bijstand.

Opsporingsmiddelen

Wanneer de sociale dienst uitkeringsfraude vermoedt kunnen ze bijvoorbeeld gegevens opvragen bij de energiemaatschappij. De gemeente kan dan zien of het verbruik veel lager of hoger is dan gemiddeld. Een iets hoger of lager verbruik is natuurlijk geen probleem, maar bij grote afwijkingen zal dit vragen oproepen. Buurtonderzoek en observaties bij je huis zijn andere middelen die kunnen worden ingezet.

opsporingsmiddelen sociale recherche

Gezamenlijke huishouding ​

Volgens de Participatiewet woon je samen als je voldoet aan minimaal twee eisen.

  1. Twee mensen hebben beiden hun hoofdverblijf in dezelfde woning. Het maakt in dat geval niet uit of je beiden op een ander adres staat ingeschreven. Het gaat erom waar je feitelijk je hoofdverblijf hebt.

  2. Financiële verstrengeling die verder gaat dan het uitsluitend delen van woonlasten en samenhangende vaste lasten. Daarnaast wordt gekeken of er sprake is van wederzijdse zorg. Wederzijdse zorg bestaat bijvoorbeeld uit samen boodschappen doen, gezamenlijk eten, voor elkaar koken, elkaars was doen en elkaar helpen bij ziekte.

INCASSOKOSTEN schadevergoeding ONTVANGEN

Wanneer de sociale dienst de Participatiewet uitkering onterecht stopt of te weinig uitbetaald dan kun je bepaalde rekeningen niet betalen. Je kan dan te maken krijgen met incassokosten. Helaas zit de wet zo in elkaar dat de incassokosten niet door de sociale dienst vergoed moeten worden. Alleen voor rentekosten kun je een vergoeding ontvangen. Vaste cliënten van Buro Bezwaar en Beroep kunnen wel tot honderd euro vergoed krijgen. Bespreek het met Buro Bezwaar en Beroep.

incassokosten schadevergoeding ontvangen